نرگس محمدی، فعال سیاسی و دومین زن ایرانی برنده جایزه صلح نوبل، پس از بازداشت در مشهد، با احکام قضایی شامل حبس، ممنوعالخروجی و تبعید مواجه شد.
اواسط آذرماه ۱۴۰۴ خبر بازداشت تعدادی از فعالان سیاسی در مشهد، از جمله نرگس محمدی، در فضای مجازی منتشر شد؛ موضوعی که با واکنشهای گستردهای همراه بود. در ادامه، مصطفی نیلی، وکیل دادگستری، از صدور حکم قطعی برای این فعال سیاسی خبر داد؛ حکمی که بر اساس آن، نرگس محمدی به شش سال حبس بابت اجتماع و تبانی، یک سال و نیم حبس به اتهام تبلیغ علیه نظام، دو سال ممنوعیت خروج از کشور و دو سال تبعید به شهرستان خوسف محکوم شده است.
نرگس محمدیزاده متولد اردیبهشت ۱۳۵۱ در زنجان است و طی سالهای گذشته بارها با پروندههای قضایی و اتهاماتی نظیر فعالیت تبلیغی علیه نظام جمهوری اسلامی ایران، اجتماع و تبانی علیه امنیت کشور و عضویت در گروههای غیرقانونی روبهرو بوده است. نخستین گزارشها از بازداشت او به اواخر دهه ۷۰ بازمیگردد، اما بازداشتهای پس از حوادث سال ۱۳۸۸ از جمله نقاط عطف پرونده قضایی وی محسوب میشود.
او در سال ۱۳۸۷ با تقی رحمانی، فعال ملی مذهبی، ازدواج کرد که حاصل این ازدواج دو فرزند دوقلو به نامهای علی و کیانا است. این دو فرزند هماکنون به همراه پدرشان در خارج از ایران زندگی میکنند.
براساس گزارشها، نرگس محمدی فعالیت روزنامهنگاری خود را از سال ۱۳۷۵ در نشریه «پیام هاجر» آغاز کرد و در سالهای بعد مقالات متعددی در حوزه مسائل زنان، دانشجویان و حقوق بشر در نشریات مختلف منتشر کرده است.
سوابق قضایی او شامل محکومیت شش سال حبس در اوایل دهه ۹۰، آزادی موقت به دلیل عدم تحمل کیفر، بازداشت مجدد در سال ۱۳۹۳ و تأیید حکم ۱۶ سال زندان در سال ۱۳۹۵ است. وی در مهرماه ۱۳۹۹ از زندان آزاد شد اما در خرداد ۱۴۰۰ بار دیگر به ۳۰ ماه حبس تعزیری محکوم شد.
نرگس محمدی در سال ۲۰۲۳ میلادی با اعلام کمیته نوبل، برنده جایزه صلح نوبل شد؛ جایزهای که از سال ۱۹۰۱ و به وصیت آلفرد نوبل (Alfred Nobel) به افراد تأثیرگذار در حوزه صلح اهدا میشود و همواره با بحثها و حاشیههای سیاسی همراه بوده است. به دلیل حضور محمدی در زندان، فرزندانش علی و کیانا رحمانی این جایزه را به نیابت از او در شهر اسلو نروژ دریافت کردند.
در تازهترین تحولات، فرماندار مشهد با تأیید بازداشت نرگس محمدی اعلام کرد این اقدام با حکم دادستانی و بهصورت موقت انجام شده و دلیل آن بیان شعارهای هنجارشکنانه عنوان شده است؛ موضوعی که در نهایت به صدور حکم حبس و تبعید برای این فعال سیاسی انجامید.
