در حالی که نرخ ارز طی ماههای اخیر کاهش یافته است، قیمت خودرو در بازار با رشد قابل توجهی روبهرو شده و طی یک هفته گذشته بین ۱۰ تا ۱۳ درصد افزایش یافته و تنها در ۲۴ ساعت اخیر نیز یک تا پنج درصد دیگر بالا رفته است.
بازار خودرو در نخستین روزهای هفته با موج تازهای از افزایش قیمتها مواجه شد. روز شنبه ۵ اردیبهشت همزمان با آغاز فعالیت بازار، قیمت خودروها نسبت به ابتدای هفته گذشته بین ۱۰ تا ۱۳ درصد رشد کرد و امروز یکشنبه ۶ اردیبهشت نیز به محض بازگشایی بازار، قیمتها تنها در یک روز بین یک تا پنج درصد افزایش یافت.
این روند افزایشی در حالی رخ داده که نرخ ارز در دو ماه گذشته نه تنها افزایش نداشته بلکه با کاهش حدود ۷ تا ۸ درصدی در بازار آزاد همراه بوده و از محدوده ۱۶۷ هزار تومان به حدود ۱۵۵ هزار تومان رسیده است؛ موضوعی که به طور طبیعی باید موجب کاهش قیمت خودرو میشد، اما بازار مسیر متفاوتی را طی کرده است.
بررسی قیمتها نشان میدهد با آغاز سال جدید، بازار خودرو با شوکهای قیمتی متعددی روبهرو شده و اکنون عملاً دوره خودروهای زیر یک میلیارد تومان به پایان رسیده است. طبق قیمتهای جدید بازار، دیگر هیچ خودروی صفر کیلومتری تولید داخل با قیمتی کمتر از یک میلیارد تومان عرضه نمیشود.
افزایش انتظارات تورمی در بازار خودرو باعث شده این بازار از برخی بازارهای اقتصادی مانند ارز و طلا نیز پیشی بگیرد و نشانههایی از ورود خودرو به سطح جدیدی از قیمتها دیده شود؛ شرایطی که در آن اصطلاح «میلیون تومان» در معاملات خودرو کمکم جای خود را به ارقام میلیاردی داده است.
کارشناسان یکی از مهمترین دلایل رشد قیمتها را کاهش عرضه خودرو از سوی خودروسازان میدانند. در حالی که تقاضا در بازار همچنان بالا است، میزان عرضه پاسخگوی نیاز بازار نیست و عرضه محدود یا اصطلاحاً قطرهچکانی خودرو، دسترسی مردم به خرید خودرو با قیمت کارخانه را بسیار دشوار کرده است.
در چنین شرایطی بسیاری از متقاضیان تنها امید خود را به طرحهای فروش و قرعهکشی خودروسازان بستهاند؛ طرحهایی که در هر مرحله کمتر از یک درصد شرکتکنندگان شانس خرید خودرو را به دست میآورند.
کارشناسان معتقدند مشکلات داخلی شرکتهای خودروسازی، تحریمها، افزایش هزینههای تولید و کاهش تیراژ تولید از جمله عواملی است که عرضه خودرو را کاهش داده است. این در حالی است که طی یک سال گذشته چندین بار قیمت محصولات کارخانهای نیز افزایش یافته، اما همچنان مشکل کمبود عرضه در بازار برطرف نشده است.
در کنار این موضوع، بسیاری از تحلیلگران معتقدند نبود نظارت مؤثر بر بازار خودرو نیز به تشدید افزایش قیمتها دامن زده است. به گفته آنها هنوز به طور مشخص معلوم نیست کدام نهاد مسئول تنظیم و نظارت بر بازار آزاد خودرو است و چه برنامهای برای کنترل این وضعیت وجود دارد.
برخی گزارشها نیز از وجود خودروهای تولید شده در پارکینگ خودروسازان حکایت دارد که به دلایلی مانند کمبود برخی قطعات عرضه نمیشوند؛ مسئلهای که به اعتقاد برخی فعالان بازار میتواند به کاهش عرضه و افزایش قیمتها در بازار دامن بزند.
در مجموع بررسی وضعیت بازار نشان میدهد قیمت خودرو در ایران همچنان در مسیر صعودی قرار دارد و تا زمانی که عرضه متناسب با تقاضا افزایش نیابد و نظارت مؤثری بر بازار اعمال نشود، احتمال ادامه روند افزایشی قیمتها در ماههای آینده نیز وجود خواهد داشت.
